گویشهای لری ولکی

درنشریه ی لورمطلبی درموردزبان آورده شده که نیاز به پاسخ داشت که مطلب زیردرپاسخ به ان مطلب است.یکی از دوستان گفته بود چنانچه لری فروبریزد ..... میشود:

خدانكندچيزيفروبريزدچراكه هيج چيزي ازخلانيامده وهيچ چيزي هم به خلا نميرود بلكه آوارميشود برسرهمسايه.گویش لري درداخل يك جغرافياي شبيه به خود است وهم گويشي هم دروراي مرز ندارد اين امرشامل بلوچي كردي لكي اذري تركمن و..نميشود اگرلري ولرزبانان به يك اجماع خطي نرسند تا چند دهه ديگرلري به لهجه اي مثل اصفهاني كرماني .. تبديل ميشود ولزیری این امر شامل لکی نمیشود

به دلایل زیر

درورای جغرافیای ایران همزبانانی وجود دارند که درحال رشدوپرورش زبان خود هستندهرچندتحت لوای کردی است اما یک مجموعه است که هم کتابت دارد وهم رسانه

بازبان رسمی مشترکاتش اندک است وازیک خانواده اند اما شاخه ی به درازای چندهزار سال بطور مثال درمورد فعل رفتن لری رت لکی چئ و....این خود مثالی روشن وواضح است که فاصله ی رفت با رت کجا وفاصله ی رفت با چئ کجا .

دارای نوشتارهای قدیمی مکتوبیست که قدمتشان به هزاران سال میرسد

زبان یک فرقه مذهبیست که جنبه ی تقدس برای آنها نیز دارد

دارای خطیست هرچند شبیه به کردی باشد

درضمن چون فارسي ولري يكي هستند وجنگي ندارند بلكه كشتي بين يك برادربزرگترباكوچكتر است که معمولا نتیجه هم مشخص است نمیدانم چرابرخی از برادران لرمان خودراخط اول میدانند دربرابرکی وکجا ما همه متعلق به ایران عزیر هستیم حتی کردهای ترکیه وعراق وسوریه حتی بلوچهای پاکستان ودلیل این حرف غیرمنطقی برخی از اقایان را نمیفهمم.

گفته اند لکی جزی از زبان قوم لر است؟

درموردقوم هم موافقدنيستم نه لرونه كرد قوم نيستند بلكه هردو عربي بوده معنای جنگل نشين وصحراگرد راميدهند اصولادرايران پيش از اسلام قوميت معنا نداشت بلكه سرزمين مهم بود وافرادان.اين افكارقومي كه درغرب كشور نيز بيشتر دیده میشود ریشه ی عربی دارد ویکی ازعوامل بدبختی مردمان آن دیار است به امید روزی که ساکنان غرب کشوربتوانند از این زنجیرهای اسارت بیرون بیایند وبه چیزهایی مثل موسیقی خود ابادی سرزمین خود رفاه مردم خود سطح فرهنگ ودانش مردم خود آیین های مثبت خود وفرزندان دلیر خود شاعران ونویسندگان خود ببالند نه به گرز بدستان خود نه به یاغیان وغارتگران پیشین خود(بعد ازاتابکان)و نه مقوله ی بی معنی قومیت که راه به جایی نمیبرند.

الشترآهوی زیباکه عده ای لاشه ای که بی جانش کرده اند

 

الشتردشت نیسایه ی عزیزم چرا به این روز افتاده ای

ای دشت سرسبز وزیبا ای مهد بزرگان علم ادب  ای خواستگاه دو سلسله ی زندوپهلوی

ای زادگاه بزرگانی چون ملاپریشان ملامنوچهر ملاحقعلی و...

چرا امروز به این روز افتاده ای که هنوز طعم شیرین انقلاب شکوهمند اسلامی ۵۷ را نچشیده ای ومردمت هنوز نتوانسته اند نماینده ی واقعی خود را به مجلس بفرستند .

چرا برخی ها در استانه ی ۸۰ سالگی ۵ناتور شده اند وقصددارند نمایندگی را درخاندانشان موروثی کنند.

چرابرخی به خاطرخودمیخواهند الحاقت(بچسباندت) به خرم اباد؟

ایااین کار با گفته ی زرین حضرت امام خمینی منافات ندارد که"میزان رای ملت است"

ای افراد بانفوذ ای کسانی که هنوزدر ته دلتان جرعه ای غیرت سرزمینی باقی مانده ودوراز همه ی حواشی ها وپست ها ومقامها دلتان در گرو انقلاب واسلام  ایران الشتر ومردمش است شما را به خدا کاری کنید که مردم احساس کنند واقعا میزان رای شان است نه بازی های پشت پرده نه نفوذچندلابی که فقط به فکرجیب خودهستند

ای مردم سلسله ودلفان چرا به خود نمی ایید این اقایان ۴و۵ ناتور راهدایت نمیکنید به استراحتگاه های بازنشستگی مگر برای شما چکار کرده اند ؟ایا این عجیب نیست که بنده اززمانی که ابتدایی بوده ام تا به امروز که در استانه ی دکترا هستم فقط یک یا دو نفر نمایندگی دیارمان را داشته باشند

چرا ما باید محروم باشیم که کمیته امداد خواسته یانخواسته رول اصلی انتخابات را بازی کند؟

چه تفاوتی بین این شیوه باخان وخانبازی های زمان طاغوت وجود دارد؟

ازشورای محترم نگهبان عاجزانه میخواهیم درموردصلاحیت این افراد تجدیدنظرکند

و.....

امید است مسولان کشوری دریک اقدام عالمانه ی عاقلانه حوزه ی سلسله را مستقل نموده وبه این دعواها واین انتخابهای ناجور و قبیله ای پایان دهند چراکه یکی از عوامل اصلی ۵ناتور شدن برخی ها همین اختلاف بین برادران سلسله ودلفان است که باعث میشود دراین حوزه نمایندگانی محترم مسلمان وخوب اما ناکارامد وتکراری به مجلس راه یابند


 

ادامه نوشته

انتشارکتاب واژه نامه ی لکی توسط آقای کیانی کولیوند

باخبرشدم دوست گرامی وفرهیخته ام جناب آقای کیانی کتاب واژه نامه ی لکی منتشر کرده است ضمن عرض تبریک به ایشان وبه همه ی مردم سلسله ودلفان برای داشتن این چنین فرزندان برومندی که چون گذشتگان خود درراستای ارتقای فرهنگ بومی سرزمین لکستان تلاش می کنند .

وه نومئ خودای دیینده و سوولیک

چه دانند این دُر چیست نشانه

هستند ناآشنا,زین گفتار بیگانه

نامش هست لکی و مردمانش لک

در نوع خویش هست بی نظیر و تک

(کریم کیانی)

چاپ کتاب مذکور در یک دور دو جلد ی که مشتمل بر 1300 صفحه می باشد و در کتاب مذکور به ریشه یابی و معنی نمودن و برگردان به فارسی بالغ ۳۰۰۰۰واژه لکی پرداخته .که برای اولین بار به صورت حرفه ای و مدون به زبان لکی در طول تاریخ پرداخته شده است که امید است موردتوجه فرهنگ دوستان عزیر قرار بگیرد

رووژئ ئو وئتنه لئ  له کی

 

درایام ماه رمضان یا رووژئ خودمان هستیم پیشاپیش فرارسیدن مونگئ پربرکت را به همه تبریک میگویم در این ماه معمولا چندین وت=واژه به کار می رود که دراینجا به برخی از آنها می پردازیم:

ده م آ کئردن=افطاری یا خوردن

نئیه ت دئری؟=روزه هستی؟

ده مآ به ستن=نخوردن

ئه ج ئه سه ر= سحری

و.....