حضرت امام حسین (ع) درآیینه شاعران لکستان

 

شهادت امام حسین (ع) در آیینه شعر شاعران لکستان

فرزادعزیزی کدخودایی

بدون تردید هرجامعه ای نیاز به الگوهایی  ملی ومذهبی دارد تا بتواند درطول عمر خود در برابر حوادث تلخ وشیرین وضعیت خود را با انها مقایسه نموده واز  انها استفاده کند، ازطرف دیگر هرشخصی درطول زندگی کوتاه خودنیز این چنین است به هر حال هر انسانی روزی خواهد مرد مهم ان است که طول زندگی خویش راچگونه بپیماید. برخی ها چنان زیسته اند که تمام طول زنگی شان الگوی دیگران است به گونه ای که با انجام دادن یک سری کارهای ساده وعادی روزمره باعث وبانی تحولی عظیم در طول تاریخ شده اند تمام پیامبران وائمه اینگونه بوده اند. نمونه ی بارز تاریخ معاصر گاندیست که فقط با انجام کارهای عادی  خودوفقط با عمل به آنچه میاندیشید وبدور از هرگونه جنجالی امپراتوری بریتانیا را به زانو در آورد ،در سرزمین ایران بنا به شرایط سیاسی وجغرافیایی واجتماعی همواره الگو هایی لازم بوده است تا مردم از آنها در مواقع لزوم الگوبرداری نمایند به گونه ای که میدانیم در پیش از اسلام سیاوش الگویی برای تحمل سختی وقتل ناجوانمردانه بود وارش الگوی فدا شدن در راه وطن  ورستم  الگوی انسانهایی بود که همواره در نقش یک اصلاح طلب رفتارهای غلط شاهان کم تدبیر را اصلاح کرده وایران را نجات میدادند اما پس از اسلام وبویژه پس ازآنکه ایرانیان شیعه را برگزیدند الگوها رنگ وبویی دیگر یافت حضرت علی (ع) وخاندانش الگویی تمام عیار ایرانیان شدند. در این بین حضرت امام حسین (ع) به عنوان الگوی فداکردن خویش درراه حق دربسیاری از قیام های ایرانیان الگو بوده است ومیباشد در اخرین باری که امام حسین (ع)به عنوان بزرگترین الگو برای جوانان این سرزمین نقش داشت جنگ 8 ساله بود که بسیاری ازجوانان این سرزمین به عشق امام حسین (ع) در برابردشمن تا دندان مسلح مقاومت کردند ،در واقع حضرت امام حسین (ع) چونان جدوپدر وبرادربزرگتر خود علاوه بر الگوی رفتاری در طول زندگی ، با شهادت عاشقانه ی خویش به بهترین وجه نشان داد که انسان میتواند حتی با مردن خویش با ظلم وستم مبارزه کند به عبارتی روشنتر تفاوت بین مرگ وشهادت راروشن ساخت ،شهادت یعنی شخص علاوه بر آنکه در طول زندگی الگوبوده باشد  مرگش نیز هدف دار بوده وخود را در راه حق وحقیقت که همان مبارزه با ظلم ظالم وستم بر فرودستان است فدا کند .براین اساس بدون تردید شهادت حضرت امام حسین (ع) به قدری عظیم است که کمتر شاعر ونویسنده ی لک زبانی در این مورد چیزی ننوشته باشد در نوشته زیر حضرت امام حسین (ع) را در ایینه شعر ملاپریشان آورده شده است ،ملا پریشان شاعر و عارف لک زبان و سرآمد کلیه ی لک سرایان تا عصر حاضر بوده است که مضمون بیشتر شعر های او عرفان وتذکره می باشد وی از چندین زاویه به حادثه کربلا نگاه کرده است و شعر های زیبایی با زبان اهورایی لکی سروده است .

نگاه نخست شاعر از دریچه ی وصف امام حسین (ع) ویارانش بوده است :

ئه1 ی ئه صل ثابت باخ سیادت   وه ذبح عه ظیم ده شت عباده ت

(ای پایه و اساس سروری و ای ذبح شده در راه دین)

ئه شمس الضحی ژئ ته شنگی زه رد       ئه گو2ل گوون که فه ن مه عره که ی نه به رد

ادامه نوشته

نه بووه ت  چووئی  جئ سم  وئلایه ت  چووئی  رووح

باب ئو ئه رباب عئرفانئن  مه فتوح

مئ لا  په ریشو

نبوت مانندجسمی است که ولایت روح ان است 

جژن خه دیر  بئ مارئگ بوو

ماونژادپرستی هایمان

منطقه ی زاکرس به علت موقعیت جغرافیایی واجتماعی اش را بایستی یکی از مراکز مهم وتاثیرگذار درطول تاریخ البته درگذشته دانست اما چرا اکنون یکی از عقب مانده ترین مناطق دنیا از همه لحاظ است؟نقش نژادگرایی ونژادپرستی وقومیتگرایی چقدردراین عقب افتادگی ها موثربوده است؟.همه میدانیم قومیت گرایی غیر هوشمندوبدون استراتژی مشخص منجر به هرج ومرج شده وجوامع را به سوی بسته شدن وکج شدن در مسیر تحول اجتماعی میکشاندنمونه ی بارزقومیت گرایی ونهایت آنرا در اعراب پیش از اسلام وحتی در برخی از اعراب امروزی میتوان دید ما میدانیم در زمات اعراب جاهلیت بالای ۳۰۰ بت درمکه بود که هرکدام نماینده هر قومی بود نقش این خدایان چیزی جزتاکید وتایید ارتجاع قومی وقبیله ای نبودوهمین خدایان خودساخته باعث عقب ماندگی چندهزار ساله ی آنها شده بود. امروزه نه در ان حد بلکه در مقیاسی کوچکتربرخی از تراشه های انفجار ان فرهنگ جاهلی هنوز در برخی از مردمان خاورمیانه بویژه در بین لرها ولکها وکردها دیده میشود انبساط فرهنگی وبرتری جویی های ظاهری وبت پرستی های مدرن به وفور در بین ماها وجود دارد که نمونه هایی از انها را ذکر مینمایم:

پرسه یا همان ختم:این مراسمها امروزه به شکلی منحرف شده بجای تسلی بخشی به بازماندگان دربسیاری از مواقع موجب آزارمیشوند.اگر زمانی اقوامی دلسوخته وبه منظور کاهش آلام از دور ونزدیک دراین مراسم شرکت میکردند وحتی کمک مالی( که همان بحث تعاون بود) میکردند  امروزه این گونه نیست هجوم بیش از حد ودر بسیاری از مواقع نابجا افراددرمراسمها حالت تسنعی به خود گرفته است وعلاوه برصرف هزینه های گزاف ارامش واسایش را ازبازماندگان و حتی همسایه ها میگیرداز همه بدترمرده پرستی  کماکان دیده میشود ازسنگهای رنگارنگ قبرگرفته تاخانه مردگان و ....همه نمادهایی از بت پرستی مدرن هستندازهمه تاسف اورترعدم توجه وصله رحم در زمان زنده بودن متوفی است که پس از مرگ همه بیادشان میفتند.دربسیاری از مواقع این مراسمهاحالت مهمانی های خانوادگی به خود گرفته وبجای صرف هزینه به صورت خیرات به نیازمندان صرف حفظ آبرو!و...میشود 

داوات یا همان عروسی:دراین مراسمها نیز بیشتر از آنکه به عروس وداماد واطرافیان خوش بگذرد به علت انجام کلیه امور از خرید گوشت گرفته تا پخت وپز وتوزیع و... برعهده ی خانواده است که یک فشار ناگهانی را بر اطرافیان واردمیاورد حجم عظیم دعوت شده ها ودعوت نشده ها واستفاده نکردن از مکانهای عمومی مانند تالارها وغیره یکی از دلایل اصلی این معظلات است.

رابطه ی های خانوادگی :روابط خانوادگی افراطی گاهی تا جایی پیش میرود که زوج جوان (پسرویادختر) تقریبا اراده ی ندار ند واین دخالتهای نابجا وگاهی هم عمدی گاهی تا جایی پیش میرود که ممکن است منجر به جدایی های عاطفی وحقیقی گردد البته نباید منکراحترام وحتی کمک به اطرافیان بود اما اساس تحول اجتماعی وشخصیتی افراد آزادی عمل وآزادی تصمیم گیری میباشدوخانواده ها فقط بایستی درمقام مشاور به آنها مشاوره بدهندازآنسویی برخی از این سختگیری ها وتقلیدهای کورکورانه نیز ممکن است باعث ازدواجهای خیابانی گرددکه انهم دربیشترمواقع مثبت نمیباشد.

خانواده های بزرگ!یاخاندانهای کذایی:دیده شده است برخی افراد که هیچ رابطه ی عقلی وعاطفی با هم ندارند وممکن است مدتها همدیگر را ندیده باشند صرفا به دلیل نسبت خونی!درراه رسیدن به منافع خود بر آن رابطه که اصولا در جوامع پیشرفته ودر واقعیت هیچ جایگاهی ندارد تاکید کرده واشخاص را مجاب به انجام کارهای خلاف (پارتی بازی) میکنند این مقوله به وفور در اداره های دولتی وقضایی و.. دیده میشود وبجای انکه معیار عدالت باشد معیار پارتی بازی ودور زدن قانون است البته این مورد در کل جوامع خاورمیانه وجود دارد.

نژادگرایی وساخت تاریخهای مجهول وجعلی وکم اهمیت:این یک واقعیت است جز اندکی از حاکمان محلی پیشین همگی هیتلرهای کوچکی بوده اند که برخی از آنها به عنوان عوامل عقب افتادگی های اجتماعی  بوده اند وکارهایی کرده اند که برای انسان قابل باور نیست ( خان ساکی) وبرخی قساوتشان ناگفتنیست  البته امروزه هم به علت قوت دولت مرکزی است که نمودی عینی ندارد وگرنه برخی از ماها عین همانها می اندیشیم وعمل میکنیم چنانچه در اجتماعهای کوچک مردمی بجای آنکه مردم در مورد معضلات ومشکلات روزمره بحث وجدل کنند اکثرادر موردتاریخ های همراه با غلو اجداد خود که بیشترغارت وچپاول وتجاوز بوده است میگویند وبجای انکه از بزرگان حوزه فرهنگ وادب بحثی به میان بیاید بحثهای مبتذل وحقیر مطرح است.

اثرات قبیله گرایی نه سرزمین گرایی:یکی ازنتایج بارز قبیله گرایی ترجیح دادن قبیله و خانواده خود ودر نهایت خودی خود بردیگران است این خودگرایی درتصمیم گیرهای اجتماعی موثر است چنانچه امروزه درعدم تحقق انتخاب اصلح درانتخابات مجلس وشوراها شاهد ان هستیم که بیشتر انتخابها نه سرزمین گرایی ورشد محوری بلکه براساس نژادگرایی وقومیت پسندیست

چه باید کرد؟ به نظرمیرسد آگاه سازی اجتماعی توسط نخبگان وتریبون داران یکی از موثرترین راهکارها باشدبه گونه ای که هرشخصی نخست بایستی از خودواطرافیان خودشوع کند وبارفتارهای عملی وانگاه گفتاری برخی از این معضلات را کاهش داد

عیدقربان بئ مارگ بوو

یا شمس الضحی نواده رسول

جه دئ  تو خه لیل رهبه رئ  ئ نام

یه ک  قوربانی کئرد ئویش نا تمام

هفتاد ئو دو  ته ن   قوربانی کئردی

حقا لئ راه حه ق  مه ردانی کئردی    مئلا په ریشون له ک

ای حسین ای خورشیددرخشان جدت ابراهیم یک قوربانی ناتمام انجام داد اما شما هفتادودوتن از کسانت را وخودت را قربانی راه حق کردی حقا درراه حق وحقیقت مردانگی کرده ای

هه تئنئ عئی  قوربو- عید العهد-  ئه ر کوئل له ک  زئونه لئ  عه زیز  بئ مارگ بوو